Koninklijke onderscheiding voor stamcelexpert Wim Fibbe

Hoogleraar Hematologie en Stamcelbiologie Wim Fibbe is op 12 oktober 2018 benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Hij kreeg het lintje opgespeld na afloop van zijn rede ter afscheid van zijn functie als afdelingshoofd Immunohematologie en Bloedtransfusie van het LUMC. Fibbe blijft zich de komende jaren inzetten voor onderzoek naar regeneratieve geneeskunde.

Oratie Ian Alwayn: ‘Kwaliteit en hoeveelheid donororganen moet omhoog’

Eén ding is duidelijk in transplantatieland: het aantal donororganen moet omhoog. Om dit mogelijk te maken, via een betere beoordeling van organen ofwel reparatie ervan, is samenwerking met andere transplantatiecentra cruciaal. Dat betoogde LUMC-hoogleraar Transplantatiechirurgie Ian Alwayn tijdens zijn oratie op 1 oktober 2018.

Oratie Marlies Reinders: ‘Uitkomst na niertransplantatie verbeteren’

Hoogleraar Interne geneeskunde Marlies Reinders wil de langetermijnoverleving na niertransplantatie verbeteren. Zij onderzoekt of behandeling met mesenchymale stromale cellen, oftewel MSC’s, effectief is na niertransplantatie. Reinders sprak haar oratie uit op 21 september 2018.

EUROoC-netwerk legt de basis voor gezamenlijk Europees organ-on-a-chip onderzoek

Het LUMC gaat de komende vier jaar deelnemen aan het Europese onderzoeksnetwerk EUROoC voor verdere ontwikkeling van organ-on-a-chip-technologie. Organ-on-a-chip-systemen maken het mogelijk menselijk orgaanweefsel op een heel kleine schaal te reproduceren. 

LUMC’ers winnen Venture Challenge met medicijn tegen nierschade

Onder de naam Hybridize hebben onderzoekers van het Einthoven Laboratorium voor Vasculaire en Regeneratieve Geneeskunde de 19e editie van de Venture Challenge gewonnen. Het team ontwikkelde een nieuw medicijn dat een getransplanteerde nier kan beschermen tegen virussen. Hybridize wordt ondersteund vanuit het LUMC en het Leiden Regenerative Medicine Platform.

‘Europa raakt achterop wat betreft regeneratieve geneeskunde’

Europa dreigt achterop te raken bij landen als Japan en de VS als er niet meer flexibiliteit komt in de manier waarop nieuwe therapieën worden gereguleerd. Dat zegt hoogleraar Nierziekten aan het LUMC Ton Rabelink in een interview met Horizon, het magazine voor EU Research & Innovation. Lees het hele interview op hun website (Engelstalig). 

Transplantatie brengt gekweekte mini-nier grote stap verder in ontwikkeling

Leidse en Australische onderzoekers  transplanteerden een in het lab gekweekte mini-nier onder het kapsel van de nier van een muis en zagen dat hij daar uitgroeide tot een meer volwassen mini-orgaan inclusief bloedvaten. Ze publiceerden hun resultaten in Stem Cell Reports.

Wetenschappers kweken mini-alvleeskliertjes als nieuw onderzoeksplatform

Een team van wetenschappers van het Hubrecht Institute en het LUMC, geleid door Eelco de Koning, is erin geslaagd om mini-orgaantjes te kweken uit menselijk alvleesklierweefsel. Deze mini-orgaantjes vertonen veel kenmerken van ontwikkelend alvleesklierweefsel en lenen zich daardoor als nieuw platform voor het bestuderen van regeneratie van de alvleesklier en de vorming van insuline producerende cellen. 

ZonMw-subsidies voor dierproefvrij onderzoek

De onderzoeksgroepen van prof. Camiel Boon (Oogheelkunde) en prof. Pieter Hiemstra (Longziekten) krijgen beiden een subsidie van 200.000 euro van ZonMw voor dierproefvrij onderzoek naar de oogziekte serosa en de ontwikkeling van longziekten en de schadelijke effecten van ingeademde stoffen.

Nederlandse onderzoekers leiden Europees organen-op-chips-consortium in Europa

Het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) en het Nederlandse orgaan-op-chip-consortium hDMT zijn de trekkers van een EU-project dat een Europese infrastructuur op gaat zetten voor het gezamenlijk ontwikkelen, produceren en implementeren van organen-op-chips door wetenschap en bedrijfsleven. Aan het project doen in totaal zes toonaangevende Europese onderzoeksinstellingen mee.

Miljoenensubsidie voor corrigeren stamcellen van baby’s zonder afweersysteem

Baby’s bij wie het immuunsysteem vanaf de geboorte niet werkt, krijgen normaal gesproken een stamceltransplantatie. Een internationaal onderzoeksteam onder leiding van het Leids Universitair Medisch Centrum krijgt 6 miljoen euro uit het Europese Horizon2020-programma voor hun onderzoek naar een veelbelovend alternatief: het corrigeren van het foutje in het DNA.

Stamcellen tegen longemfyseem en bij niertransplantatie

Twee onderzoeksgroepen van het LUMC gaan proberen een bepaald type stamcellen te gebruiken bij longemfyseem en bij niertransplantaties. Ze kregen hiervoor opgeteld 1,4 miljoen euro subsidie van wetenschapsfinancier ZonMw.

Bijna 19 miljoen euro voor ‘organs-on-chips’

Het klinkt futuristisch, maar het kan toch: miniatuurorganen van patiënten maken en hierin bestuderen hoe ziektes zich ontwikkelen en behandeld kunnen worden. Dat willen onderzoekers van het LUMC, de Universiteit Twente (UT), UMCG, TU Delft en het Hubrecht Instituut de komende 10 jaar bereiken met een Zwaartekrachtsubsidie van bijna 19 miljoen euro die ze onlangs kregen van wetenschapsfinancier NWO.

Nieuw samenwerkingsverband regeneratieve geneeskunde gestart in LUMC

Donderdag 30 maart is in het LUMC het startschot gegeven voor RegMed XB, een nieuw samenwerkingsverband voor regeneratieve geneeskunde. RegMed XB heeft grote ambities: genezing in plaats van symptoombestrijding voor patiënten met chronische ziekten. Met een startbudget van 25 miljoen euro, en het voornemen dat de komende 10 jaar uit te breiden tot 250 miljoen, trekken universiteiten, gezondheidsfondsen, bedrijven en overheid samen op.

Grote EU-subsidie voor kweken mini-eierstok

Susana Chuva de Sousa Lopes wil menselijke eicellen laten rijpen in een kunstmatige eierstok buiten het lichaam. Als dit lukt zouden meisjes die onvruchtbaar zijn geworden door kanker later toch met hun eigen eicellen kinderen kunnen krijgen. Dit onderzoek is beloond met een ERC-grant van 2 miljoen euro voor de komende 5 jaar.

Europese beurs voor onderzoek naar hart dat zichzelf defibrilleert

LUMC-onderzoeker dr. Daniël Pijnappels heeft een Europese ERC Starting Grant van 1,5 miljoen euro ontvangen. Hij gaat hiermee onderzoeken hoe het hart zelf hartritmestoornissen kan herkennen én stoppen.

Grote EU-subsidie voor behandelen osteogenesis imperfecta in baarmoeder

De Europese Unie stelt 6,6 miljoen euro beschikbaar voor onderzoek naar het behandelen van osteogenesis imperfecta vóór de geboorte. De behandeling wordt de komende jaren getest bij 20 kinderen met de meest ernstige vorm van deze ‘brozebottenziekte’. Prof. Dick Oepkes voert het onderzoek uit.

LUMC biedt gratis online cursus over transplantatie

Als eerste medische instelling ter wereld biedt het LUMC een massive online open course (MOOC) over klinische nier- en pancreastransplantaties. Transplantatiedeskundigen van het LUMC ontwikkelden de gratis Engelstalige cursus met de Universiteit Leiden. 

Makkelijker hartcellen maken uit eigen huidcellen

De onderzoeksgroep van prof. Christine Mummery vormt huidcellen van hartpatiënten in het lab om tot stamcellen. Deze laat men vervolgens stapsgewijs uitrijpen tot diverse typen hartspiercellen. Tot voor kort was de celoogst echter gering en beperkt tot ventrikelcellen en atriumcellen. In Nature Biotechnology beschrijven de onderzoekers hoe de celproductie aanzienlijk kan worden opgeschaald.

Stamcelonderzoeker ontvangt ERC Starting Grant

Richard Davis, onderzoeker op de afdeling Anatomie en Embryologie, ontvangt een prestigieuze ERC Starting Grant van de European Research Council (ERC) van 1,5 miljoen euro. Dat geld besteedt hij aan het project STEMCARDIORISK, waarin hij hartritmestoornissen bestudeert met behulp van stamcellen.  

LUMC plaatst 750e cochleair implantaat

Prof. Johan Frijns van de afdeling Keel-, Neus- en Oorheelkunde van het LUMC heeft met zijn team het 750e cochleair implantaat geplaatst. In een operatie van zo’n anderhalf uur plaatste prof. Frijns het minuscule apparaatje in het oor van een volwassen patiënte.

Door stamcellen meer begrip van zeldzame plotse hartdood

Door stamcellen van patiënten op te kweken tot hartcellen hebben onderzoekers ontdekt hoe een zeldzaam syndroom tot plotse hartdood kan leiden. De volgende stap is om medicijnen te testen op deze cellen. Dat schrijven onderzoekers, onder wie prof. Christine Mummery en dr Milena Bellin (Leids Universitair Medisch Centrum), in PNAS.

Stamcelinjectie blijkt gunstig na niertransplantatie

Patiënten die een donornier ontvangen lijken baat te hebben bij cellen uit het eigen beenmerg. Dat schrijven onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum in het wetenschappelijke tijdschrift Stem Cells Translational Medicine. 

Eerste transplantatie eilandjes van Langerhans

Artsen in het LUMC transplanteren voor het eerst de eilandjes van Langerhans, het deel van de alvleesklier dat de bloedsuikerspiegel regelt. Opnieuw een primeur in Nederland. Deze eilandjestransplantatie helpt diabetespatiënten die hun bloedsuikerspiegel niet onder controle krijgen met het spuiten van insuline.

Stier Herman

Stier Herman ziet het levenslicht. Hij is de eerste genetisch gemodificeerde stier in de wereld. (Foto: Urville Djasim)

Eerste alvleeskliertransplantatie in Nederland

In het Academisch Ziekenhuis Leiden (nu LUMC) voeren artsen de eerste succesvolle alvleeskliertransplantatie van Nederland uit.

Eerste succesvolle stamceltransplantatie in Europa te Leiden

Nog een primeur: Leidse artsen voeren de eerste succesvolle beenmergtransplantatie bij een kind in Europa uit. Een jongetje dat lijdt aan een aangeboren afwijking van het immuunsysteem krijgt beenmerg van zijn zusje. Dr. J.J. van Rood stelt vast dat broer en zus precies dezelfde weefselgroep hebben. De transplantatie is een groot succes. Vanaf dat moment gaat Van Rood zich ook met beenmergtransplanties bezighouden.

Jon van Rood richt Eurotransplant op

Dr. Jon van Rood richt Eurotransplant op, een samenwerking tussen Europese transplantatiecentra. Want hoe groter het netwerk, des te groter de kans dat er een match is tussen donor en ontvanger. België doet als eerste mee. Daarna sluiten nog zeven Europese landen aan. Eerst worden alleen nieren uitgewisseld, later komen daar ook andere organen bij. Sinds de oprichting hebben meer dan 187.000 patiënten via Eurotransplant een orgaan gekregen.

Eerste Nederlandse, succesvolle niertransplantatie in Leiden

Leiden heeft de primeur: de eerste succesvolle niertransplantatie. Een moeder schenkt een nier aan haar zoon. In datzelfde jaar vindt ook de eerste levertransplantatie in Leiden plaats, helaas zonder succes. Ook in andere westerse landen worden dan al nieren en levers getransplanteerd. Afstoting van de donororganen is een groot probleem. Jon van Rood ontdekt dat niertransplantatie een grotere kans van slagen heeft wanneer de weefseltypes van donor en ontvanger overeenkomen.

Eerste succesvolle hemodialyse door dr. Kolff

Dr. Kolff  (geboren en geneeskunde student te Leiden) is de eerste die het lukt om een patiënt succesvol te behandelen met hemodialyse. Bij hemodialyse filtert een kunstnier in een machine je bloed, een machine die door dr. Kolff uitgevonden is; deze machine sluit je aan op een bloedvat. Meer dan 20 miljoen mensen hebben hun leven te danken aan dialyse sinds deze uitvinding.